ECLI:NL:PHR:2026:221

Parket bij de Hoge Raad

Uitspraak: 3 maart 2026
Zaaknummer: 25/02045
Rechtsgebied: Strafrecht

Inhoudsindicatie

Conclusie PG. Aanvraag tot herziening ten nadele van een vrijspraak (art. 482a e.v. Sv). Zaak waarbij in 2006 een 28-jarige vrouw dood is aangetroffen in een woning in Alphen aan den Rijn. De uitspraak waarbij de gewezen verdachte is vrijgesproken, is in 2012 onherroepelijk geworden. De wetgever heeft beoogd de Wet herziening ten nadele (i.w.tr. 1 oktober 2013) onmiddellijke werking te geven en daarmee ook van toepassing te doen zijn op uitspraken die vóór de inwerkingtreding van de wet onherroepelijk zijn geworden. Is onmiddellijke werking verenigbaar met art. 6 (rechtszekerheidsbeginsel) en 7 (legaliteitsbeginsel) EVRM? De rechtspraak van het EHRM biedt hierover geen uitsluitsel. Conclusie strekt tot het verzoeken van advies (a.b.i. art. 1 Zestiende Protocol EVRM) aan EHRM over uitleg en toepassing art. 6 en 7 EVRM.

Uitspraak

1 De vordering tot herziening ten nadele

1.1 Bij arrest van het gerechtshof te ‘s-Gravenhage van 27 oktober 2010 is de gewezen verdachte vrijgesproken van de hem ten laste gelegde, primair impliciet primair “moord”, primair impliciet subsidiair “doodslag” en subsidiair “mishandeling terwijl het feit de dood ten gevolge heeft”. Het arrest is op 13 maart 2012 onherroepelijk geworden, nadat de Hoge Raad het cassatieberoep van het Openbaar Ministerie op die datum had verworpen. 1.2 Namens het College van procureurs-generaal heeft zijn voorzitter op 4 juni 2025 een schriftelijke vordering ingediend, die een aanvraag inhoudt tot herziening ten nadele in de zin van art. 482b lid 1 Sv van de genoemde onherroepelijke einduitspraak van het gerechtshof te ’s-Gravenhage. 1.3 Op 16 september 2025 heeft S.V. Jansen, advocaat te Zoetermeer, namens de gewezen verdachte een verweerschrift ingediend. 1.4 In kort bestek houdt deze conclusie het volgende in. 1.5 De aanvraag tot herziening dateert van meer dan dertien jaar na het onherroepelijk worden van het vrijsprekend arrest van het hof in 2012. In 2012 stond art. 68 lid 1 Sr, waarin het ‘ne bis in idem’-beginsel is neergelegd, in de weg aan een hernieuwde vervolging voor het feit waarvan de gewezen verdachte was vrijgesproken. De wet voorzag indertijd niet in een wettelijke voorziening voor herziening ten nadele. De Wet herziening ten nadele is op 1 oktober 2013 in werking getreden. De wetgever heeft onmiddellijke werking van de wet beoogd. De herzieningsaanvraag strekt ertoe de wet alsnog toe te passen op de onherroepelijke uitspraak die dateert van vóór de inwerkingtreding daarvan. 1.6 Uit het vervolg van deze conclusie blijkt dat onzeker is of het toepassen van herziening ten nadele op uitspraken die dateren van vóór de inwerkingtreding van de wet in overeenstemming is met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM), in het bijzonder met de art. 6 en 7 van dit verdrag. De bestaande rechtspraak over art. 6 en 7 EVRM biedt geen uitsluitsel. 1.7 Gegrondverklaring van de aanvraag tot herziening zou een ingrijpende inmenging in het gezag van gewijsde en daarmee de rechtszekerheid betekenen. Dit ingrijpende karakter is bij de totstandkoming van deze conclusie onder ogen gezien en heeft bijgedragen aan de strekking daarvan. In deze conclusie kan de onzekerheid over de verenigbaarheid met het EVRM niet worden weggenomen, terwijl in dezen de onzekerheidsmarge juist zo klein mogelijk zal moeten zijn om de potentieel ingrijpende gevolgen van het al dan niet toepassen van de wettelijke regeling van herziening ten nadele op een geval als het onderhavige te kunnen aanvaarden. 1.8 De onzekerheidsmarge kan worden geminimaliseerd door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) te verzoeken op grond van het Zestiende Protocol een advisory opinion uit te brengen over de vraag of de toepassing van de Wet herziening ten nadele op een vrijspraak van een levensdelict die vóór die datum onherroepelijk is geworden, verenigbaar is met art. 6 en/of art. 7 EVRM. Daartoe strekt deze conclusie. Voor de volledigheid merk ik daarbij op dat de verenigbaarheid van de Wet herziening ten nadele met verdragsrechten voor het overige niet ter discussie staat. 1.9 De opbouw van deze conclusie is als volgt: - de zaak waarop de aanvraag tot herziening ten nadele betrekking heeft (onderdeel 2); - de herzieningsaanvraag van het College van procureurs-generaal (onderdeel 3); - het verweerschrift ingediend namens de gewezen verdachte (onderdeel 4); - standpunten en oordelen ten aanzien van de onmiddellijke werking van de herzieningsregeling (onderdeel 5); - grondslag en karakter van herziening ten nadele (onderdeel 6); - de onmiddellijke werking van de herzieningsregeling (onderdeel 7); - een verzoek om een advisory opinion aan het EHRM (onderdeel 8); - slotsom (onderdeel 9).

Lees de hele uitspraak met een gratis account

Alle rechtsoverwegingen, de toegepaste wetsartikelen en de gerelateerde uitspraken.

Ik heb al een account Maak gratis account